آشنایی با حضرت مسلم بن عقیل
حضرت مسلم بن عقیل از یاران مظلوم امام حسین (ع) محسوب می شود؛ یاری که شاید با شنیدن نامش اشک در چشمان بسیاری از افراد نقش ببندد. آشنایی با حضرت مسلم بن عقیل را از بخش مذهبی سایت تفریحی جیران همراه ما باشید.
حضرت مسلم سفیر امام حسین بود که پس از ارسال نامه های بیشمار کوفیان برای بیعت با آن ها سفر را آغاز نمود و در نهایت کوفیان پس از تنها گذاشتن وی آن حضرت را به مظلومانه ترین شکل ممکن به شهادت رساندند.
حضرت مسلم که بود؟
مسلم بن عقیل فرزند عقیل بن ابی‌طالب، پسر عموی حسین بن علی، برادرزاده علی بن ابی‌طالب و سفیر حسین بن علی در کوفه در هنگام قیام عاشورا برای بررسی اوضاع و بیعت گرفتن از مردم بود.
خانواده‌ای که مسلم در آن رشد یافت صاحب علم بود.
بیشتر بخوانید: دانلود زیارت عاشورا
کتب تاریخی زمان مشخصی برای ولادت او ذکر نمی‌نمایند، اما قرائن موجود ولادت او را در سال ( ٢۵ هجری) اثبات می‌کند.
از آغاز کودکی، در میان جوانان بنی‌هاشم بخصوص در کنار حسن بن علی و حسین بن علی بزرگ شد. مسلم با یکی از دختران علی به نام رقیه ازدواج کرد که همین امر موجب نزدیکی او به خاندان پیامبر اسلام شد.
وی در برخی از فتوحات مسلمانان از جمله جنگ صفین حضور داشت.
بعد از روی کار آمدن عبیدالله در کوفه و وحشت کوفیان از او، مردم از اطراف مسلم پراکنده شدند.
مسلم دستگیر شد و ابن زیاد دستور داد تا سر او را از بدنش جدا کنند و در ذی‌الحجه اواخر سال ۶۰ هجری درگذشت.
مسلم بن عقیل پیش از عاشورا
بنا بر شهادت منابع تاریخی اهل سنت، مسلم در عنفوان جوانی بود و حدود هجده سال داشت که پدرش عقیل بدرود زندگانی گفت و خانواده پر جمعیت خود را بدون سرپرست گذاشت و از دنیا رفت و از آن پس سرپرستی خانواده به دوش مسلم علیه السلام و برادرانش افتاد.
موارد پیشنهادی: نامگذاری هر شب دهه اول محرم
عقیل در روزگاری که معاویه خلافت جامعه مسلمانان را به دست گرفته بود، چشم از جهان فرو بست.
برخی تاریخ درگذشت او را به سال 50 هجری نگاشته اند.
نامه های کوفیان
زمانی که دوازده هزار نامه با بیش از بیست و دو هزار امضا از طرف کوفیان به دست امام حسین علیه السلام رسید، آن حضرت تصمیم گرفت به نامه های ایشان پاسخ دهد.
از این رو، نماینده ای از طرف خود برای بررسی اوضاع و سنجش روحیه مردم به کوفه فرستاد.
به این منظور، نامه ای برای ایشان نوشت و مسلم بن عقیل، عموزاده و شوهرخواهر خویش را به عنوان سفیر و نماینده به کوفه فرستاد.
مأموریت خطیر مسلم در سفر به کوفه، تحقیق درباره این بود که آیا عموم بزرگان و خردمندان شهر، آماده پشتیبانی از امام حسین علیه السلام و عمل به نامه هایی که نوشته اند هستند یا نه؟
مسلم شبانه وارد کوفه شده و به منزل یکی از شیعیان مخلص رفت.
خبر ورود مسلم در شهر طنین انداز گردید و شیعیان نزد او رفت و آمد و با امام علیه السلام بیعت می کردند.
در تاریخ آمده که دوازده، هجده و یا به نقل از ابن کثیر، چهل هزار نفر با مسلم بیعت نمودند.
روزشمار حرکت حضرت مسلم به کوفه تا شهادت
15 رمضان 60: رسیدن هزاران نامه دعوت به دست امام،سپس فرستادن مسلم بن عقیل به کوفه برای بررسی اوضاع
5 شوال 60: ورود مسلم بن عقیل به کوفه،استقبال مردم از وی و شروع آنان به بیعت
11 ذی القعده 60: نامه نوشتن مسلم بن عقیل از کوفه به امام حسین و فراخوانی برای آمدن ایشان به کوفه
8 ذی الحجه 60: دستگیری هانی، سپس شهادت او، خروج مسلم بن عقیل در کوفه با چهار هزار نفر، سپس پراکندگی آنان از دور مسلم و تنها ماندن او و مخفی شدن در خانه طوعه.
9 ذی حجه 60: درگیری مسلم با کوفیان، سپس دستگیری او و شهادت مسلم بر بام دار الاماره کوفه
چگونگی شهادت حضرت مسلم
کشتن مسلم را به «بکربن حمران احمری» سپردند، کسی که در درگیری ها از ناحیه سر و شانه با شمشیر مسلم بن عقیل مجروح شده بود. او مامور شد که مسلم را به بام «دارالاماره» ببرد و گردنش را بزند و پیکرش را بر زمین اندازد.
بیشتر بخوانید: زندگینامه امام حسین (ع)
مسلم را به بالای دارالاماره می بردند، در حالی که نام خدا بر زبانش بود، تکبیر می گفت، خدا را تسبیح می کرد و بر پیامبر خدا و فرشتگان الهی درود می فرستاد و می گفت: خدایا! تو خود میان ما و این فریبکاران نیرنگ باز که دست از یاری ما کشیدند، حکم کن!
جمعیتی فراوان، بیرون کاخ، در انتظار فرجام این برنامه بودند. مسلم را رو به بازار کفاشان نشاندند. با ضربت شمشیر، سر از بدنش جدا کردند، و… پیکر خونین این شهید آزاده و شجاع را از آن بالا به پایین انداختند و مردم نیز هلهله و سروصدای زیادی به پا کردند.
حضرت مسلم بن عقیل چه نسبتی با امام حسین داشت؟
حضرت مسلم بن عقیل از خاندان بنی‌هاشم و فرزند عقیل بن ابی‌طالب بود. عقیل، برادر امام علی(ع) و در نتیجه مسلم بن عقیل پسرعموی امام حسین(ع) محسوب می‌شد.
نسبت خانوادگی نزدیک مسلم با امام حسین(ع) در کنار سابقه و شایستگی او باعث شد که امام حسین(ع) برای مأموریتی حساس و سرنوشت‌ساز، او را به کوفه اعزام کند.
چرا امام حسین مسلم بن عقیل را به کوفه فرستاد؟
پس از رسیدن نامه‌های فراوان مردم کوفه و دعوت آنان از امام حسین(ع)، لازم بود وضعیت شهر و میزان واقعی حمایت مردم بررسی شود.
امام حسین(ع) حضرت مسلم بن عقیل را به عنوان نماینده خود به کوفه فرستاد تا با مردم دیدار کند، شرایط را بسنجد و نتیجه را به امام گزارش دهد.
به این ترتیب، مأموریت مسلم بن عقیل یکی از مهم‌ترین مراحل پیش از حرکت امام حسین(ع) به سوی عراق بود.
ورود حضرت مسلم بن عقیل به کوفه
مسلم بن عقیل پس از ورود به کوفه با استقبال گروهی از مردم روبه‌رو شد. افراد زیادی نزد او حاضر شدند و با امام حسین(ع) بیعت کردند.
در ابتدا شرایط به گونه‌ای بود که حمایت گسترده مردم از قیام امام حسین(ع) به نظر می‌رسید؛ اما با ورود عبیدالله بن زیاد و ایجاد فضای ترس و تهدید، وضعیت شهر تغییر کرد.
بسیاری از افرادی که در اطراف مسلم حضور داشتند، به تدریج پراکنده شدند و او در نهایت تنها ماند.
چرا مردم کوفه مسلم بن عقیل را تنها گذاشتند؟
تغییر شرایط سیاسی کوفه و افزایش فشار عبیدالله بن زیاد، موجب ترس بسیاری از مردم شد. تهدید سران قبایل و ایجاد فضای امنیتی شدید باعث شد گروه زیادی از کسانی که پیش‌تر با مسلم بیعت کرده بودند، از حمایت او دست بکشند.
تنها ماندن مسلم بن عقیل یکی از تلخ‌ترین بخش‌های حوادث پیش از عاشورا است و در روایت‌های تاریخی به عنوان نمونه‌ای از تغییر موضع مردم کوفه مورد توجه قرار گرفته است.
مسلم بن عقیل و هانی بن عروه
در جریان حوادث کوفه، هانی بن عروه نیز از شخصیت‌های مهمی بود که در حمایت از مسلم بن عقیل نقش داشت.
با دستگیری هانی و افزایش فشار حکومت عبیدالله بن زیاد، شرایط برای مسلم دشوارتر شد. سرانجام هانی نیز به شهادت رسید و پس از آن وضعیت مسلم در کوفه سخت‌تر شد.
این حوادث در فاصله کوتاهی پیش از واقعه عاشورا رخ دادند و فضای سیاسی کوفه را به شدت متشنج کردند.
شهادت حضرت مسلم بن عقیل
شهادت حضرت مسلم بن عقیل در روز نهم ذی‌الحجه سال ۶۰ هجری، در کوفه رخ داد. او پس از درگیری با نیروهای حکومت و دستگیری، به دارالاماره منتقل شد.
مسلم در آخرین لحظات زندگی نیز یاد خدا را بر زبان داشت و با وجود شرایط سخت، از موضع خود عقب‌نشینی نکرد.
شهادت او یکی از مهم‌ترین حوادثی بود که پیش از واقعه عاشورا رخ داد و خبر آن بعدها به امام حسین(ع) رسید.
مسلم بن عقیل و واقعه عاشورا
حضرت مسلم بن عقیل پیش از آغاز واقعه عاشورا به شهادت رسید، اما سرگذشت او ارتباط بسیار نزدیکی با وقایع منتهی به کربلا دارد.
او به دستور امام حسین(ع) برای بررسی وضعیت کوفه به این شهر رفت و حوادثی که برای او اتفاق افتاد، بخشی از فضای سیاسی و اجتماعی منتهی به عاشورا را نشان می‌دهد.
برای شناخت بهتر فضای عزاداری و حوادث مرتبط با قیام امام حسین(ع)، می‌توانید مطلب نامگذاری هر شب دهه اول محرم را نیز مطالعه کنید.
پیام و جایگاه حضرت مسلم بن عقیل
زندگی حضرت مسلم بن عقیل در فرهنگ عاشورایی با مفاهیمی مانند وفاداری، مسئولیت‌پذیری، شجاعت و پایبندی به عهد پیوند خورده است.
او در شرایطی که بسیاری از مردم از حمایت خود عقب‌نشینی کردند، تا پایان به مأموریتی که بر عهده داشت پایبند ماند.
یاد حضرت مسلم بن عقیل همچنین بخشی از یادآوری حوادث پیش از عاشورا و مظلومیت یاران امام حسین(ع) است.
برای آشنایی بیشتر با جایگاه عزاداری و یاد امام حسین(ع)، مقاله اهمیت گریه بر امام حسین را نیز بخوانید.
ارتباط حضرت مسلم بن عقیل با زیارت عاشورا
شناخت یاران و نزدیکان امام حسین(ع) به درک بهتر فضای تاریخی عاشورا کمک می‌کند. حضرت مسلم بن عقیل یکی از شخصیت‌های مهمی است که پیش از واقعه کربلا به شهادت رسید و سرگذشت او با حوادث قیام امام حسین(ع) ارتباط مستقیم دارد.
همچنین برای آشنایی با یکی از متون مشهور مرتبط با فرهنگ عاشورا می‌توانید دانلود زیارت عاشورا را در جیران دنبال کنید.
جمع‌بندی
حضرت مسلم بن عقیل از خاندان بنی‌هاشم و پسرعموی امام حسین(ع) بود که به عنوان نماینده امام برای بررسی وضعیت کوفه و میزان حمایت مردم به این شهر رفت.
او در ابتدا با استقبال و بیعت گروه زیادی از مردم مواجه شد، اما پس از تغییر شرایط سیاسی و افزایش فشار حکومت، بسیاری از مردم او را تنها گذاشتند.
مسلم بن عقیل سرانجام در روز نهم ذی‌الحجه سال ۶۰ هجری در کوفه به شهادت رسید. زندگی او یکی از بخش‌های مهم تاریخ پیش از عاشورا و نمونه‌ای از وفاداری یاران امام حسین(ع) به شمار می‌رود.
سوالات متداول درباره حضرت مسلم بن عقیل
حضرت مسلم بن عقیل کیست؟
مسلم بن عقیل فرزند عقیل بن ابی‌طالب و از خاندان بنی‌هاشم و پسرعموی امام حسین(ع) بود که از سوی امام حسین(ع) به عنوان نماینده به کوفه فرستاده شد.
چرا امام حسین مسلم بن عقیل را به کوفه فرستاد؟
امام حسین(ع) مسلم بن عقیل را برای بررسی وضعیت کوفه، سنجش میزان حمایت مردم و بررسی شرایط حضور امام در این شهر به کوفه فرستاد.
حضرت مسلم بن عقیل چه زمانی به شهادت رسید؟
حضرت مسلم بن عقیل در روز نهم ذی‌الحجه سال ۶۰ هجری در کوفه به شهادت رسید.
مسلم بن عقیل چگونه به شهادت رسید؟
پس از پراکنده شدن مردم کوفه و درگیری با نیروهای حکومت، مسلم دستگیر و به دارالاماره منتقل شد و در آنجا به شهادت رسید.
مسلم بن عقیل چه نسبتی با امام حسین داشت؟
مسلم بن عقیل فرزند عقیل بن ابی‌طالب و پسرعموی امام حسین(ع) بود.
مسلم بن عقیل چرا به کوفه رفت؟
او به فرمان امام حسین(ع) به کوفه رفت تا وضعیت مردم و میزان آمادگی آنان برای حمایت از امام را بررسی کند.
نظرات کاربران