آیا تا به حال برایتان پیش آمده که بعد از شستن لباسها، احساس کنید بوی ناخوشایندی از آنها استشمام میشود؟ یا متوجه لکههای سفید و خاکستری روی لباسهای تیره خود شدهاید؟
بسیاری از ما تصور میکنیم ماشین لباسشویی چون مدام با آب و مواد شوینده در تماس است، خودبهخود تمیز میماند. اما واقعیت کاملاً برعکس است. ماشین لباسشویی یکی از مستعدترین لوازم خانه برای تجمع رسوبات آهکی، قارچ، کپک و جرمهای چسبنده است.
در این راهنمای جامع، صفر تا صد جرمگیری ماشین لباسشویی را با روشهای خانگی و شیمیایی بررسی میکنیم تا طول عمر دستگاه خود را افزایش دهید و کیفیت شستشوی لباسهایتان را به روز اول بازگردانید.
چرا ماشین لباسشویی جرم و رسوب میگیرد؟
پیش از آنکه به سراغ روشهای تمیز کردن برویم، بهتر است بدانیم علت اصلی ایجاد این رسوبات چیست. شناخت علتها به ما کمک میکند تا در آینده از تجمع سریع آنها جلوگیری کنیم.
سختی آب: آب لولهکشی حاوی املاح معدنی مانند کلسیم و منیزیم است. با گرم شدن آب در لباسشویی، این املاح تهنشین شده و رسوبات آهکی سختی را روی المنت، دیگ (درام) و لولهها ایجاد میکنند.
باقیمانده مواد شوینده: استفاده بیش از حد از پودرها و مایعات لباسشویی باعث میشود مقداری از آنها در منافذ دیگ و لاستیک دور درب باقی بماند. این مواد به مرور زمان به یک لایه چسبنده و تیره تبدیل میشوند.
رطوبت مداوم و محیط تاریک: داخل ماشین لباسشویی پس از هر بار شستشو مرطوب میماند. بستن درب لباسشویی بلافاصله بعد از کار، این فضا را به بهشتی برای رشد قارچها، باکتریها و کپک سیاه تبدیل میکند.
شستشو با دمای پایین: شستشوی مداوم لباسها با آب سرد (زیر ۴۰ درجه سانتیگراد) نمیتواند چربیهای لباس و مواد شوینده را به طور کامل حل کند، در نتیجه این چربیها در مجاری دستگاه رسوب میکنند.
نشانههای نیاز ماشین لباسشویی به جرمگیری
اگر دستگاه شما یک یا چند مورد از نشانههای زیر را دارد، وقت آن رسیده که دست به کار شوید:
بوی بد و شبیه به فاضلاب از داخل دیگ یا لاستیک دور درب.
لکههای تیره یا سفید روی لباسها پس از اتمام شستشو.
طولانی شدن زمان گرم شدن آب (به دلیل رسوب گرفتن المنت حرارتی).
خارش یا حساسیت پوستی پس از پوشیدن لباسهای تازه شسته شده.
وجود جرمهای سیاه یا خاکستری در چینخوردگیهای لاستیک دور درب.
بخشهای اصلی ماشین لباسشویی که باید جرمگیری شوند
تمیز کردن ماشین لباسشویی فقط به معنای ریختن یک ماده تمیزکننده داخل دیگ نیست. برای یک جرمگیری اصولی، باید ۵ بخش کلیدی زیر را تمیز کنید:
[لاستیک دور درب] ─── [محفظه جاپودری] ─── [فیلتر تخلیه] ─── [دیگ و آبکش] ─── [شیلنگها و المنت]
در ادامه، راهنمای گامبهگام تمیز کردن هر بخش را بررسی میکنیم.
گام اول: تمیز کردن و جرمگیری لاستیک دور درب (کانال اصلی کپک)
لاستیک انعطافپذیر دور درب لباسشویی، به دلیل طراحی چینخوردهاش، آب و کف را در خود نگه میدارد. این بخش تاریک و مرطوب، اولین جایی است که کپکهای سیاه در آن رشد میکنند.
روش تمیز کردن:
تهیه محلول: مقداری سرکه سفید و آب را به نسبت مساوی مخلوط کنید (یا از محلول سفیدکننده رقیق شده با آب استفاده کنید).
اسپری و خیساندن: محلول را روی تمام بخشهای لاستیک، به ویژه بخشهای زیرین و چینخورده، اسپری کنید. اجازه دهید ۱۰ تا ۱۵ دقیقه بماند.
دستمال کشیدن و سابیدن: با یک مسواک نرم یا اسفنج، جرمها و کپکهای شل شده را پاک کنید.
خشک کردن: در نهایت با یک دستمال نخی تمیز، لاستیک را کاملاً خشک کنید.
نکته ایمنی: هنگام استفاده از سفیدکننده (وایتکس) حتماً از دستکش استفاده کنید و پنجرهها را باز بگذارید. هرگز سرکه و سفیدکننده را با هم مخلوط نکنید، زیرا گاز سمی کلر تولید میکند.
گام دوم: شستشو و جرمگیری محفظه جاپودری
بسیاری از مواد شوینده و نرمکنندهها در کشوی جاپودری خشک میشوند و به مرور زمان یک لایه سفت و مستعد قارچ ایجاد میکنند.
روش تمیز کردن:
خارج کردن کشو: معمولاً در وسط کشوی جاپودری (بخش نرمکننده) یک شاسی کوچک وجود دارد. آن را فشار دهید و کشو را به آرامی به سمت بیرون بکشید تا کاملاً خارج شود.
خیساندن در آب گرم و سرکه: کشو را درون یک تشت آب گرم و سرکه قرار دهید تا رسوبات خشکشده نرم شوند.
تمیز کردن بدنه داخلی: در مدتی که کشو خیس میخورد، با یک مسواک کهنه و محلول سرکه، سقف و دیوارههای محل قرارگیری کشو در داخل ماشین لباسشویی را تمیز کنید (سوراخهای دوش آب بالای کشو اغلب با رسوب مسدود میشوند).
شستشو و خشک کردن: کشو را با مسواک تمیز کرده، آبکشی کنید و پس از خشک شدن کامل، در جای خود قرار دهید.
گام سوم: تمیز کردن فیلتر پمپ تخلیه
فیلتر تخلیه در پایینترین قسمت ماشین لباسشویی قرار دارد و وظیفه آن جلوگیری از ورود اشیای خارجی (سکه، دکمه، مو و پرز) به پمپ تخلیه است. تجمع آب راکد و کرک در این بخش بوی بسیار بدی ایجاد میکند.
روش تمیز کردن:
آمادهسازی: یک ظرف کمعمق و یک دستمال ضخیم زیر درپوش فیلتر (در پایین سمت راست یا چپ دستگاه) قرار دهید؛ زیرا هنگام باز کردن فیلتر، مقداری آب خارج خواهد شد.
باز کردن درپوش: درپوش کوچک را باز کنید. اگر شیلنگ تخلیه اضطراری وجود دارد، ابتدا درپوش آن را بردارید تا آب تخلیه شود.
خارج کردن فیلتر: فیلتر را به آرامی خلاف جهت عقربههای ساعت بچرخانید و بیرون بکشید.
شستشو: کرکها، موها و اشیای گیر کرده را خارج کنید و فیلتر را زیر شیر آب با مسواک و مایع ظرفشویی بشویید.
تمیز کردن محفظه فیلتر: داخل لولهای که فیلتر درون آن قرار میگیرد را با دستمال تمیز کنید تا رسوبی باقی نماند. سپس فیلتر را محکم در جای خود ببندید.
گام چهارم: جرمگیری دیگ (درام) و لولههای داخلی
برای تمیز کردن بخشهای غیرقابل دسترس مانند پشت دیگ، لولههای رابط و المنت حرارتی، باید از جرمگیرهای مخصوص یا روشهای خانگی قوی استفاده کنیم. در ادامه ۳ روش برتر برای این کار آورده شده است:
روش اول: استفاده از پودر یا قرص جرمگیر مخصوص (بهترین روش تخصصی)
پودرها و قرصهای جرمگیر استاندارد حاوی ترکیباتی هستند که بدون آسیب رساندن به قطعات پلاستیکی و لاستیکی دستگاه، سختترین رسوبات آهکی المنت و پشت دیگ را حل میکنند.
روش دوم: معجزه خانگی سرکه سفید و جوش شیرین
اگر ترجیح میدهید از مواد شیمیایی استفاده نکنید، ترکیب سرکه و جوش شیرین یک جایگزین فوقالعاده، ارزان و دوستدار محیط زیست است. جوش شیرین بوگیر و رسوبزدای ملایم است و سرکه به عنوان یک اسید ضعیف، رسوبات آهکی را حل کرده و باکتریها را از بین میبرد.
فرمول طلایی:
۱ پیمانه جوش شیرین
۲ پیمانه سرکه سفید مقطر
۱ پیمانه آب گرم
جوش شیرین را با کمی آب مخلوط کنید تا حالت خمیری پیدا کند. این خمیر را درون جاپودری و روی لاستیک درب بمالید.
دو پیمانه سرکه سفید را مستقیماً داخل دیگ ماشین لباسشویی بریزید.
ماشین را روی طولانیترین برنامه شستشو با دمای ۹۰ درجه سانتیگراد روشن کنید.
پس از پایان کار، درب ماشین را باز بگذارید تا کاملاً خشک شود و بوی سرکه بپرد.
روش سوم: استفاده از سرکه و کلر (برای جرمهای بسیار سخت و قدیمی)
در مواردی که دستگاه سالها جرمگیری نشده و بوی شدید کپک میدهد، میتوانید از سرکه و مایع سفیدکننده (کلر) استفاده کنید.
هشدار بسیار مهم: این دو ماده را هرگز همزمان درون دستگاه نریزید! واکنش شیمیایی آنها گاز کلر کشنده تولید میکند. این فرآیند باید در دو مرحله مجزا انجام شود.
مرحله اول (سفیدکننده): نصف پیمانه مایع سفیدکننده را درون دیگ بریزید و یک دور شستشوی سریع با آب گرم اجرا کنید تا کپکها کاملاً نابود شوند. پس از پایان، بگذارید دستگاه یک بار آبکشی اضافی انجام دهد تا سفیدکننده کاملاً خارج شود.
مرحله دوم (سرکه): دو پیمانه سرکه سفید را داخل دیگ بریزید و یک دور شستشوی کامل با دمای بالا (۶۰ یا ۹۰ درجه) اجرا کنید تا رسوبات آهکی به جا مانده نیز حل شوند.
جدول مقایسه روشهای مختلف جرمگیری
نکات طلایی برای جلوگیری از رسوب گرفتن مجدد لباسشویی
پیشگیری همیشه بهتر و ارزانتر از درمان است. با رعایت چند نکته ساده زیر، دفعات نیاز به جرمگیری عمیق را به حداقل برسانید:
درب ماشین را باز بگذارید: پس از هر بار شستشو، درب دستگاه را حداقل به مدت ۲ تا ۳ ساعت نیمهباز بگذارید تا رطوبت داخل دیگ و لاستیک کاملاً تبخیر شود.
بلافاصله لباسها را خارج کنید: رها کردن لباسهای مرطوب در لباسشویی برای چند ساعت، سریعترین راه برای تولید قارچ و بوی بد است.
دوز شوینده را رعایت کنید: مصرف شوینده بیشتر به معنای تمیزی بیشتر نیست؛ بلکه شوینده اضافی رسوب کرده و به دستگاه آسیب میزند. همیشه طبق دستورالعمل روی بسته شوینده و حجم لباسها از پودر یا مایع استفاده کنید.
لاستیک را خشک کنید: بعد از اتمام کار دستگاه، با یک دستمال میکروفایبر آب جمع شده در شیارهای لاستیک دور درب را خشک کنید.
استفاده از سختیگیر آب: اگر در منطقهای با آب بسیار سخت زندگی میکنید، نصب یک فیلتر سختیگیر (پلیفسفات) روی شیلنگ ورودی آب لباسشویی، مانع از ورود املاح گچی به دستگاه میشود.
ماهی یک بار شستشوی داغ: حداقل ماهی یک بار، یک چرخه شستشو با دمای ۹۰ درجه بدون لباس و شوینده (یا همراه با کمی سرکه) اجرا کنید تا چربیهای تجمعیافته ذوب شوند.
سوالات متداول
هر چند وقت یکبار باید ماشین لباسشویی را جرمگیری کنیم؟
به طور متوسط، اگر هفتهای ۳ بار یا بیشتر از دستگاه استفاده میکنید، بهتر است هر ۳ ماه یکبار جرمگیری کامل را انجام دهید. در صورت استفاده کم، هر ۶ ماه یکبار کافی است.
آیا سرکه به قطعات پلاستیکی ماشین لباسشویی آسیب میرساند؟
استفاده از سرکه سفید رقیق شده به صورت دورهای (مثلاً هر چند ماه یکبار) کاملاً بیخطر است. با این حال، استفاده مداوم و هفتگی از اسیدهای قوی میتواند به مرور زمان باعث پوسیدگی و خشک شدن لاستیکها و واشرهای آببندی شود.
چرا بعد از جرمگیری هنوز ماشین لباسشویی بوی بد میدهد؟
اگر بعد از جرمگیری دیگ همچنان بوی بد استشمام میشود، به احتمال زیاد فیلتر تخلیه در پایین دستگاه را تمیز نکردهاید یا مسیر لوله خروجی فاضلاب دچار گرفتگی و تجمع لجن شده است. فیلتر را باز کرده و آن را کاملاً شستشو دهید.
تفاوت پودر جرمگیر با قرص جرمگیر چیست؟
هر دو کارکرد مشابهی دارند. پودرها معمولاً از نظر اقتصادی بهصرفهتر هستند و میتوانید مقدار مصرف آن را تنظیم کنید، اما قرصها استفاده راحتتری دارند و به دلیل فرمولاسیون فشرده، به مرور زمان و در طول چرخه شستشو به آرامی حل میشوند که کارایی بهتری روی المنتها دارد.
نتیجهگیری
جرمگیری ماشین لباسشویی یکی از کارهای ضروری در نگهداری از لوازم خانگی است که متاسفانه اغلب نادیده گرفته میشود. با صرف تنها ۳۰ دقیقه زمان در هر چند ماه یکبار و با استفاده از مواد سادهای مانند سرکه، جوش شیرین یا یک قرص جرمگیر استاندارد، میتوانید از هزینههای سنگین تعمیرات المنت، پمپ تخلیه و دیگ لباسشویی جلوگیری کنید. از همین امروز شروع کنید تا لباسهایتان همیشه بوی تازگی و تمیزی واقعی بدهند!
نظرات کاربران